TVHB’den kurban öncesi şap uyarısı: “Belgesiz hayvan sevki yapmayın”

Müslümanlar için büyük önem taşıyan Kurban Bayramı yaklaşırken milyonlarca vatandaş kurbanlık alışverişi ve kesim hazırlıkları için harekete geçti. Kurban döneminde sıkça gündeme gelen şap hastalığına ilişkin Ulus’a konuşan Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyi (TVHB) Merkez Konseyi Başkanı Ali Eroğlu, hastalığın son derece bulaşıcı olduğuna dikkat çekerek önemli uyarılarda bulundu. Eroğlu, özellikle bayram öncesinde artan hayvan hareketliliğinin hastalığın yayılma riskini artırabileceğini belirtti. Bu nedenle kurbanlık hayvanların sevk ve satış süreçlerinde sıkı denetim yapılması gerektiğini vurgulayan Eroğlu, kontrolsüz ve kaçak hayvan hareketlerinin yeni salgınlara yol açabileceğini ifade etti. Kurban Bayramı gibi manevi yönü güçlü bir dönemde toplum sağlığının korunmasının büyük önem taşıdığını sözlerine ekleyen Eroğlu, “Dini vecibeler yerine getirilirken hem hayvan sağlığını hem de toplum sağlığını riske atabilecek uygulamalardan kaçınılmalı” dedi.

“HAYVANLAR ARASINDA HIZLA YAYILIYOR”

Kurban Bayramı’na sayılı günler kala Türkiye genelinde kurbanlık hareketliliği hız kazandı. Kurban Bayramı’nda sıklıkla gündeme gelen şap hastalığı hakkında konuşan Türk Veteriner Hekimleri Birliği Merkez Konseyi Başkanı Ali Eroğlu’ndan, hem hayvan sağlığı hem de toplum sağlığı açısından kritik uyarılar geldi. Eroğlu, “2025 yılı Nisan ayında ülkemizde, 1965’ten bu yana görülmeyen şap hastalığının SAT-1 tipi görüldü. Bu durum, özellikle hayvancılığımızı ekonomik açıdan ciddi şekilde etkiledi” dedi. Şap hastalığının insanlarda ciddi bir sağlık sorununa yol açmadığını ancak hayvanlar arasında son derece hızlı yayıldığını belirten Eroğlu, “Bu hastalık hem ölümlere neden oluyor hem de hayvanların verimliliğini ciddi ölçüde düşürüyor” dedi.

SÜT VE ET VERİMİNDE BÜYÜK KAYIPLARA YOL AÇIYOR

SAT-1 tipi şap hastalığının özellikle üretim üzerindeki etkilerine dikkat çeken Eroğlu, “Süt veriminde yaklaşık yüzde 70’e varan azalmaya yol açarken, et verimini ise yaklaşık yüzde 40 oranında düşürüyor. Bu da ülke hayvancılığı açısından önemli bir ekonomik kayıp oluşturuyor” diye ekledi. Hayvancılıkta sürdürülebilirliğin yalnızca mevcut üretimle değil, yeni yavru elde edilmesiyle de mümkün olduğunun altını çizen Eroğlu, hastalığın “abort” olarak bilinen yavru atma vakalarına sebep olduğunu belirtti. Eroğlu, normal şartlarda yılda bir yavru alınabilen hayvanlarda bu sürecin aksadığını ve ekonomik kaybın daha da büyüdüğünü dile getirdi.

TVHB Merkez Konseyi Başkanı Ali Eroğlu: Kontrol altında, aşıları yapılmış ve sağlık şartları uygun hayvanların sevk edilmesi durumunda ciddi bir sorun yaşanmayacaktır.

“KURBAN BAYRAMI ÖNCESİ HAREKETLİLİK RİSK OLUŞTURUYOR”

2025 yılında ülkemizde görülen şap hastalığının SAT-1 tipinin Türkiye’ye iki farklı noktadan giriş yaptığını hatırlatan Eroğlu, virüsün Hakkâri ve Van kaynaklı olarak ülkeye yayıldığını söyledi. Her iki virüsün aynı tür olmasına rağmen genetik yapılarındaki farklılıkların etkilerini değiştirdiğini kaydeden Eroğlu, “Daha önce ülkemizde görülen O, A, C, Asya-1, Asya-2 ve SAT-2 tipi şap hastalıkları genellikle 6 ila 12 aylık genç hayvanlarda ölümlere neden olurken, yeni görülen SAT-1 tipi yetişkin hayvanlarda da ölümlere yol açtı” dedi. Hastalığın ülke genelinde yayılımını önlemek amacıyla Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından bir dizi önlem alındığını belirten Eroğlu, hayvan hareketlerinin kısıtlandığını ve bazı bölgelerde hayvan pazarlarının geçici olarak kapatıldığını söyledi. O süreçte yoğun aşılama çalışmalarının sürdüğünü aktaran Eroğlu, “Genel olarak bu tür hastalıklarda sürü bağışıklığının sağlanabilmesi için hayvan varlığının yaklaşık yüzde 80’inin aşılanması gerekiyor” diye konuştu. Eroğlu, özellikle Kurban Bayramı öncesindeki hareketliliğin risk oluşturduğunu vurguladı.

“BELGELERİ OLMADAN HAYVAN SEVKİ YAPILMAMALI”

Bayram öncesinde kurbanlık sevklerinin hız kazandığına işaret eden Eroğlu, denetimsiz ve kaçak hayvan hareketlerinin yeni hastalık vakalarına yol açabileceğini belirtti. Ankara’daki hayvan pazarlarını ve satış alanlarını ziyaret ettiklerini kaydeden Eroğlu, “Kontrol altında, aşıları yapılmış ve sağlık şartları uygun hayvanların sevk edilmesi durumunda ciddi bir sorun yaşanmayacaktır” dedi. Ancak bazı bölgelerde sağlık kontrolleri tamamlanmadan yapılan sevklerin hastalığın yeniden farklı illerde görülmesine neden olabileceğine dikkat çeken Eroğlu, hayvan yetiştiricilerine ve nakil yapan vatandaşlara önemli uyarılarda bulundu. Hayvan taşımacılığı yapan vatandaşların mutlaka resmi prosedürlere uygun hareket etmesi gerektiğini belirten Eroğlu, gerekli belgeler olmadan yapılan sevkiyatların hem cezai yaptırımlara hem de salgının büyümesine neden olabileceğini ifade etti. Kurban Bayramı gibi manevi yönü güçlü bir dönemde toplum sağlığının korunmasının büyük önem taşıdığını sözlerine ekleyen Eroğlu, “Dini vecibeler yerine getirilirken hem hayvan sağlığını hem de toplum sağlığını riske atabilecek uygulamalardan kaçınılmalı” dedi.